„Caregivers without care experience emotional fatigue and depersonalization.”
WHO, 2020
W starym, zapomnianym skrzydle Królestwa Gościnności, gdzie korytarze pachniały kurzem i środkiem do dezynfekcji, istniał zakon zwany Strażnikami Troski. Nie nosili zbroi ani sztandarów, ale to oni podtrzymywali to miejsce przy życiu. Mówiono, że mieli w sobie coś świętego, cierpliwość, której nie dało się nauczyć, i ciepło, którego nie dało się udawać.
Każdy z nich nosił przy sobie Dzban Empatii. Nie z gliny, lecz z czegoś delikatniejszego, jakby zrobiony był z oddechów i wspomnień. Za każdym razem, gdy ktoś potrzebował wsparcia, Strażnik nalewał mu z tego dzbana. Trochę otuchy, trochę zrozumienia, czasem tylko ciszę, w której można było się zatrzymać.
Z czasem jednak nikt już nie patrzył na ich dzbany.
Goście przychodzili, brali, dziękowali i odchodzili. Przełożeni klepali po ramieniu, mówiąc: „Dobrze robisz, to twoje powołanie”.
Ale nikt nigdy nie pytał, kto napełnia dzbany Strażników.
Pierwsza zaczęła cichnąć Mara. Miała dłonie jak ptasie skrzydła, lekkie i precyzyjne. Potrafiła jednym dotykiem uspokoić kogoś na granicy rozpaczy. Ale pewnego dnia, gdy jeden z gości zapłakał, nie zareagowała. Stała w miejscu, patrząc gdzieś przez niego.
Nie z obojętności, tylko z pustki. Nie miała już czym się dzielić.
Potem przyszła kolej na Toma. Zawsze żartował, zawsze znajdował dobre słowo. Aż pewnego dnia wszedł do stołówki i nie powiedział nic.
Nalał kawy, podał ją, ale jego twarz nie drgnęła. Jakby wewnętrzny ogień, ten, który dawał sens, wypalił się całkowicie.
Strażnicy zaczęli milknąć. Dzbanki opróżniały się powoli, prawie niezauważalnie. Zamiast ciepła pojawiła się chłodna uprzejmość.
Zamiast współczucia procedura. Zamiast obecności mechaniczny uśmiech.
A Królestwo chwaliło się, że wszystko działa perfekcyjnie.
Wtedy pojawiła się Lira. Najmłodsza z nich, świeża twarz w zmęczonym miejscu. Miała oczy, które jeszcze widziały sens.
Słuchała ludzi tak, jakby naprawdę chciała ich zrozumieć.
Ale pewnej nocy, po długim dniu, usiadła w pustej sali i zajrzała do swojego dzbana. W środku zobaczyła dno.
Pustka była głęboka, ciemna, bez dna.
W ciszy usłyszała coś, co przypominało szum wody. Jakby echo wszystkich łez, które kiedyś wchłonęła.
Lira wstała i ruszyła przez korytarze. Szukała kogoś, kto mógłby jej pomóc, przełożonego, współpracownika, kogokolwiek.
Ale każdy miał swoje obowiązki, swoje raporty, swoje zmęczenie. Wszyscy dawali, nikt nie brał.
W końcu trafiła do magazynu, w którym trzymano stare dzbany. Te, które pękły z przepracowania. Niektóre były roztrzaskane, inne tylko wyszczerbione. Na ich dnach ktoś wypisał imiona. Mara. Tom. I wiele innych, których nikt już nie pamiętał.
Zrozumiała wtedy, że to nie zwykłe naczynia. To były serca, które przestały bić, bo nikt nie pozwolił im odpocząć.
Tej nocy nikt nie widział Liry. Rankiem znaleziono tylko jej dzban. Pusty, ale suchy, jakby ktoś wypił z niego ostatnią kroplę.
Na ścianie obok, kredą, widniał napis:
„Nie można lać z pustego. Nawet dla tych, których się kocha”.
Zakon zamilkł na kilka dni. Nikt nie mówił o tym głośno, ale każdy czuł ciężar tych słów.
Kilku Strażników próbowało napełnić swoje dzbany na siłę, kawą, alkoholem, ciszą. Inni odeszli. Reszta została, ale coś się w nich zmieniło.
Niektórzy zaczęli się spotykać po godzinach. Początkowo po to, by wspominać Lirę, potem, by po prostu rozmawiać.
Bez masek, bez przepisów, bez roli. Ktoś przyniósł chleb, ktoś herbatę. Ktoś po raz pierwszy od dawna zapytał:
„A ty? Jak się trzymasz?”.
I wtedy stało się coś dziwnego.
Dzbanki zaczęły się napełniać. Nie od razu. Nie magicznie. Powoli, po kropli.
Niektórzy mówili, że to duch Liry krąży po korytarzach, niosąc ze sobą ciepło, które odzyskała po śmierci.
Inni, że to tylko zwykła ludzka bliskość, ta, której wcześniej zabrakło.
Nie miało to znaczenia.
Od tamtej pory Strażnicy zaczęli dbać nie tylko o przybyszów, ale i o siebie nawzajem. Czasem wystarczył gest.
Filiżanka kawy postawiona w milczeniu. Ręka położona na ramieniu.
Nauczyli się, że troska to obieg zamknięty. Jeśli coś z niego ucieka, całość umiera.
Królestwo nie zauważyło od razu tej zmiany. Zauważyło dopiero, że ludzie znów się uśmiechają.
Że goście czują się lepiej. Że atmosfera wróciła, choć nikt nie potrafił wyjaśnić, dlaczego.
Tylko w starym skrzydle, na ścianie obok sali odpoczynku, wciąż widniał ten sam napis.
Ktoś od czasu do czasu próbował go zetrzeć, ale litery wracały. Jakby sama Lira pilnowała, by nikt nie zapomniał, od czego wszystko się zaczęło.
Morał:
Nie ma dobrej obsługi bez zadbanego zespołu. Wypalone ręce nie potrafią nieść ciepła.